Header 1
Magistrale beleving
van stoom, architectuur en water
lees verder
Header 2
Magistrale beleving
van stoom, architectuur en water
lees verder

Ir. D.F. Woudagemaal Lemmer. UNESCO World Heritage, Magistrale beleving van stoom, architectuur en water.

Sang fan us stoomgemaal

LEMMER - Terwijl prinses Margriet zichtbaar geniet, zet Friese zanger Syb van der Ploeg, ondersteund door het Lemster Shantykoor, een nieuw couplet in van de Sang fan ús stoomgemaal. Een ‘unieke belevenis’ voor de Lemster Stoffel Zandstra, die speciaal voor de opening van het bezoekerscentrum van het Woudagemaal op 4 oktober 2011 dit nummer schreef.


“Het is eervol gevraagd te worden een lied te schrijven over het stoomgemaal”, vindt. Op Hemelvaart dit jaar zat Zandstra hij op het terras en werd hij enigszins verrast door de vraag: liket it dy wat? “Hilda Boesjes (directeur van stichting ir. D.F. Woudagemaal, red.) heeft vaker nummers van mijn hand gehoord en benaderde me om een mooi gedragen lied te schrijven. Na even te hebben nagedacht, heb ik laten weten het ‘wol te prebearjen’”, zegt hij bescheiden.


Na het lezen van informatie, een bezoek aan het toen nog in aanbouw zijnde bezoekerscentrum en een rondleiding door het stoomgemaal, dat de grootste is ter wereld, waren de pijlers voor het nummers daar. “Elementen als de opening door koningin Wilhelmina in 1920, de hoge schoorsteen, de mechaniek van het gemaal en de plaats op de werelderfgoedlijst van UNESCO mogen niet ontbreken. Het moet een gedragen lied zijn. Daarbij komt dat één van Frieslands bekendste zangers de solo op zich neemt en het Lemster Shantykoor meezingt.”


“De grutte katedraal fan stoom, in wûnder fan technyk, feroaret yn in see fan lûd, hast klinkend as muzyk.” Een frase uit Sang fan ús stoomgemaal, dat tot stand is gekomen door te spelen met tekst en melodie. Een puzzel van steekwoorden en informatie die door een gezonde dosis zelfkritiek gepolijst is tot een bijzonder en goedlopend geheel.


Het was een ‘redelijk lang’ proces het nummer te schrijven. “Natuurlijk is het spannend. Het moet bijzonder worden en daarom ben ik extra kritisch. Het moet gesmeerd lopen en mooi klinken. De tekst moet in de melodie passen, zodat degene die het zingt niet kan struikelen over de woorden”, legt Zandstra uit.


“Men sjocht al yn ‘e fierte, de hege skoarstien stean, en wurdt der draait dan sjocht men swiere reek nei boppen gean”. Een vertrouwd beeld dat een ieder die in Lemmer is getogen kent, al draait het Woudagemaal niet meer zo vaak als vroeger.


“Als kind kwam ik vaak bij het stoomgemaal. Er zat een prachtig strandje achter het gemaal, waar we in de zomer gingen zwemmen. In de winter stonden stukken land rondom Lemmer vaak onder water, dan zag je regelmatig de schoorsteen roken. Ook hoorde je de verhalen van pake en beppe, zoals het verhaal over het instorten van de schoorsteen. Deze werd geraakt door een bliksem, vlak nadat ‘ie afwas. De pijp brokkelde af en het hele dorp liep uit om het te bekijken. Het was in die tijd echt een begrip in Lemmer.”


De Lemster vindt het geweldig dat Syb van der Ploeg bij de opening op 4 oktober zijn nummer ten gehore bracht. “Hij is een geweldige zanger. Het is toch uniek dat een bekend persoon jouw eigen nummer zingt”, stelt de liedjesschrijver. De ochtend van de opening kwam Van der Ploeg voor een soundcheck. Hij kende de tekst uit zijn hoofd en de samenzang met de Shanty’s ging prima.


Voor een zaal vol genodigden, onder wie prinses Margriet, commissaris van de koningin John Jorritsma en burgemeester Dick Stellingwerf, werd het nummer voor de eerste keer gespeeld. “Geweldig! Syb heeft een prachtige stem en de klanken van het koor kwamen tot recht in het gebouw. Het gemaal klinkt net als een oude kerk. De prinses las mee met de tekst. Uit een bedankbrief van Stichting ir. D.F. Woudagemaal en een e-mail van de burgemeester heb ik begrepen dat ze er echt van heeft genoten.”

 

 


Sang fan ús stoomgemaal

Hjir oan de tagongspoarte, fan ’t Fryske plattelân,
dêr stiet in skeakel fan belang foar Fryslân’s wetterstân.
It draait al omtrint 100 jier hiel machtich en fitaal
en is noch altyd enerzjyk; it Wouda stoomgemaal.

Refrein:

It stoomgemaal, it stoomgemaal, sa prachtich en unyk,
dat stiet hjir as in katedraal, sa stoer en manjefyk.
It stoomgemaal, it stoomgemaal, mei krachtich meganyk,
stiet by de Lemmer magistraal, as wachter op ’e dyk.

-2-

’t Is njoggentjinhûnderdtweintich, de keningin fan ’t lân,
set it gemaal foar ’t earst yn ’t wurk mei majestueuze hân.
De grutte katedraal fan stoom, in wûnder fan technyk,
feroaret yn in see fan lûd, hast klinkend as muzyk.

-3-

Men sjocht al yn ’e fierte, de hege skoarstien stean,
en wurdt der draait dan sjocht men swiere reek nei boppen gean.
Al stookt men de masines net mear op it swarte goud,
dit byld sil altyd bliuwe; ’t is foar elkenien fertroud.

-4-

’t Gemaal hat ús de krêften, fan stoom en wetter leard,
en jierrenlang de oerlêst fan it hege wetter keard.
In ûnfersetlik monumint yn Fryslân’s ivige striid,
dat sels as erfgoed op ’e list fan de UNESCO stiet.

-5-

’t Mei elk wol dúdlik wêze: it Wouda stoomgemaal,
stiet as in rots ferankere sa sterk en kolossaal.
Dit beaken yn de lange striid tsjin wetter yn ús lân,
helpt Fryslân as it nedich is noch altyd út de brân.

De Lemmer, 21 augustus 2011, wurden en wize Stoffel Zandstra

Om deze website optimaal te laten functioneren gebruiken wij cookies. Voor meer informatie zie ons cookiebeleid.